De traditionele heisa rond het offerfeest

De kerstman is elk jaar wat te vroeg in Bahrein. In de twee Nando's, een lekker Zuid-Afrikaanse restaurantketen, die de stad Manama rijk is, lopen al de bedienden rond in een kerstpak en muts. Overal in de winkelcentra zijn de kerstbomen en de kerststalletjes al geplaatst. De overgrote meerderheid van de handelszaken in de golfregio grijpt alle religieuze aangelegenheid aan, om er commercieel voordeel uit te halen. Of het nu Kerstmis is of Ramadan, dat maakt hier allemaal niets uit. Iedereen doet mee, als het maar geld in het laatje brengt. Kalkoenen worden hier met tonnen ingevoerd. Zowat elke feestgelegenheid die zijn oorsprong in de Joods-christelijke traditie heeft, komt hier uitgebreid aan bod.

De overgrote meerderheid van de bevolking is dan ook vreemdeling en niet-moslim. De voertaal is meestal het Engels. Wie naar de regio reist om Arabisch te leren is eraan voor de moeite. In de Gulf Daily News, een Bahreini lokaal dagblad las ik tot mijn verbazing een nieuwsbrief van een westerling die het schandalig vond dat sommige rechters en politieagenten geen Engels spreken. Slik. Mijn verzuurde, ver-ikte ik begrijpt niet dat dit allemaal kan. En dan nog in een, volgens onze normen, totaal ondemocratisch land.

Bij ons in Vlaanderen maakt minister Keulen zich al druk om het jaarlijkse offerfeest. Een deel van zijn achterban vindt het niet kunnen dat moslims het offerfeest in België in alle vrijheid kunnen vieren, dus moet Keulen via de pers goed en duidelijk een fatwa uitvaardigen. Gemakkelijk scoren op een zwakke groep, heet dat. Voor iedereen die het horen wil: ‘Moslims moeten offers vervangen door giften’. Daarmee is de aftrap weer gegeven. Reactie en tegenreactie, de ene wat dommer dan de andere. De ‘vrije meningsuiting’ op de verschillende Vlaamse fora op het internet floreert. Vulgaire, gore, extreemrechtse vuilspuiterij wordt niet geschuwd. Zo schrijft iemand als reactie op de oproep van Keulen: “Ben eens benieuwd of er met het offerfeest autochtonen gaan zijn die hier en daar wat van die Noord Afrikaanse apen gaan overhoop steken, zoals zij zich 'tolerant' gedragen hebben bij onze sinterklaasviering... We moeten ons toch aan hen aanpassen niet?”

Mehmet Sadik Karanfil, lid van de Moslimexecutieve, vindt de oproep van Keulen betreurenswaardig en simplistisch: "De minister heeft het fout wanneer hij stelt dat een offer zomaar vervangen kan worden door een gift aan een goed doel. Een offergift is een soort volmacht. Je slacht zelf geen schaap, maar geeft geld aan minderbedeelde moslims zodat ze zelf een schaap kunnen slachten, en zo hebben ze die dag ook te eten."

Karanfil vind het ook niet correct dat de minister twee weken voor het Offerfeest, zonder overleg, met het voorstel op de proppen komt.

Ali Salmi, Spirit schepen in Mechelen, betreurt de oproep van Keulen: "Tijdens het Offerfeest eren moslims de liefde van de profeet Abraham voor God, die dat zelf toonde door een schaap te offeren. Die traditie zomaar stopzetten en geld laten storten doet, hoe nobel het idee ook is, afbreuk aan het feest. Laten we theologische kwesties overlaten aan hen die daarvoor bevoegd zijn. Wij politici moeten een kader scheppen, maar verder hebben wij ons niet te mengen in de inhoud van religieuze feesten. De minister zou christenen toch ook niet vragen om goede doelen te ondersteunen in plaats van een kerstboom te kopen?"

Salmi benadrukt ook dat het Offerfeest nu al sterk gereglementeerd is. "In islamitische landen slachten ze het schaap thuis, hier krijgen we bij wijze van spreken een stuk vlees. De traditie is dus al sterk gereduceerd. Zolang ze de wet niet overtreden, moeten moslims de vrijheid krijgen om het feest op hun manier te beleven."

Minister Keulen noemt die reactie op zijn beurt 'verkrampt': "Ik moei mij niet met de inhoud, ik promoot enkel een alternatief dat meer past bij de tijdgeest. Aangezien wij grote inspanningen doen om slachtplaatsen te voorzien, vind ik dat ik het recht heb om mijn voorkeur uit te spreken. De moslimgemeenschap zou hiermee een positief signaal kunnen geven aan onze gemeenschap, die sterk begaan is met dierenwelzijn."

Update 8/12:

Walter Pauli in De Morgen over Keulen zijn oproep: Kwezel

(Bron cartoon: GVA)

(Bron cartoon: De Morgen)